(ARREDAMENTO MİMARLIK) Mart-Nisan Sayısında Tema Başlığı: “Yeni Kapitalizm ve Mimarlık”

Yayın hayatına belirsiz bir süreliğine ara veren Arredamento Mimarlık dergisi bu moladan önce yayınlanan son sayısında “Yeni Kapitalizm ve Mimarlık” başlığını tema aldı.

Mimarlığı ekonomi bağlamında düşünmek için çok uzun süre epey naif bir yaklaşım egemendi. Mimarlığa yatırılan kaynakları çok olanların daha başarılı yapılar inşa edebileceği sanıldı. Öte yandan, mimarlığın sayısız kültürel pratikten biri olduğuna değil, kültürün denetimi altında olduğuna da inanıldı. Kültürünse ulusal nitelikte olduğu gibi bir kavrayış geç 18. yüzyıldan başlayarak hemen her yerde tartışılmaz bir gerçek sayıldı. Oysa mimarlık daima bir kültürel pratikti, ama tüm kültürel pratikler gibi ekonomiye dışsal değildi. Tüm kültürel pratikler ekonomiyi, ekonomi de tüm kültürel pratikleri biçimliyordu. Bunun anlamı, mimarlığın kapitalist üretim ilişkileri içinde nasıl varlık kazandığının uzun süre sorulmayan bir soru olduğudur. 20. yüzyıl biter, 21. yüzyıl başlarken ekonomik ilişkilerin sınır tanımaz egemenliği artık apaçık görünür hale geldi. Mimarlığa eskisi gibi safiyane biçimde, kültüralist mantıkla yaklaşma imkanı giderek kalmadı. Ne var ki, mimarlık dünyası bu yeni kapitalist dönemin ekonomik gerçekleriyle birlikte varlık kazandığı halde, onun mutlak mimari sonuçları üzerine düşünmeye hala alışık değil.

Derin bir kuramsal içerik vadetmeksizin, pek az çalışılmış bu alanda yalnızca bir yeniden düşünme önerisi olarak biçimlendirilen Tema dosyası, 21. yüzyılın ilk çeyreğinde yeni kapitalizmi mimarlık bağlamında, mimarlığı da yeni kapitalizm bağlamında yeniden tartışmaya davet ediyor.

Çimento Endüstrisi İşverenleri Sendikası’nın (ÇEİS) katkılarıyla yayınlanan “Opus Caementicium” başlıklı yazı dizisinin yeni bölümünde, Günay Çilingiroğlu ve Muhlis Tunca tarafından tasarlanarak 1974 yılında inşa edilen Tercüman Gazetesi Binası ele alınıyor. İstanbul Batı koridorunun 20. yüzyıl mekansal hafızasının son temsilcisi olarak yıkımı Aralık 2023’te gerçekleşen yapıyı Yıldız Salman ve Nilüfer Baturayoğlu değerlendiriyor.

Rejeneratif düşünce ve eylemi teşvik etmeyi amaçlayan, işbirliğine dayalı kültürel ve ekolojik projelere odaklanan Christoph Hesse Architects’in projelerinden bir seçkinin incelendiği 369. sayı; Polonyalı mimarlık stüdyosu KWK Promes’un, Çekya’nın Ostrava kentinde tarihi bir mezbaha yapısını çağdaş sanat galerisine dönüştürdüğü PLATO projesine yakından bakıyor. Sayıda ayrıca Aslı Paköz, Mardin’de kentsel sit alanının hemen dışında inşa edilmekte olan bir Otopark-AVM kompleksinin tanımladığı sorunları tartışıyor.

Arredamento Mimarlık’ın son sayısını ve eski sayılarını rob389.com, shopier.com/binat, kirmizikedi.com, yemkitabevi.com adreslerinden ve YEM Kitabevi Kadıköy şubesinden satın alabilirsiniz. Derginin 2017-2025 yıllarına ait sayılarına ise PressReader uygulaması üzerinden ulaşabilirsiniz. 

Arredamento Mimarlık’ı FacebookXInstagramLinkedIn hesaplarından takip edebilirsiniz.