İstanbul Araştırmaları Enstitüsü’nün hayata geçirdiği söyleşi dizisi Arka Oda Toplantıları, bu kez yüz yüze bir buluşmayla gerçekleştiriliyor. 18 Aralık Perşembe günü düzenlenecek “Göz Terbiyesi: Arif Hikmet’in Objektifinden Mimarlık Pratiğine” başlıklı konuşma, mimar ve fotoğrafçı Arif Hikmet Koyunoğlu’nun belgeleyici gözü ile mimari üretimi arasındaki etkileşimi tartışmaya açıyor.
“Göz Terbiyesi: Arif Hikmet’in Objektifinden Mimarlık Pratiğine”
Konuşmacılar: M. Baha Tanman, Müjde Dila Gümüş
Tarih: 18 Aralık 2025 Perşembe | Saat: 18.30
Yer: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Sergi Salonu, Meşrutiyet Cd., Beyoğlu/İstanbul
Maceraperest Bir Mimarın Fotoğrafhanesi Arif Hikmet Koyunoğlu 1893–1982 sergisi kapsamında, İstanbul Araştırmaları Enstitüsü sergi salonunda düzenlenecek “Göz Terbiyesi: Arif Hikmet’in Objektifinden Mimarlık Pratiğine” başlıklı etkinlikte, mimarlık tarihinin önemli isimlerinden Arif Hikmet Koyunoğlu’nun arşivi üzerinden Koyunoğlu’nun Osmanlı mimarlık mirasını belgeleme pratiği ile kendi mimari üretimi arasındaki ilişki, dönemin mimarlık eğitimi ve Birinci Ulusal Mimarlık Akımı bağlamında ele alınacak.
Etkinlikte, Koyunoğlu’nun fotoğraflarından hareketle onun Osmanlı mimarisine bakışını, seçtiği yapıları ve belgeleme pratiğinin mimarlık formasyonuyla ilişkisini Suna ve İnan Kıraç Vakfı İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Bilim Kurulu Başkanı M. Baha Tanman ele alacak. İstanbul Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü’nden akademisyen Müjde Dila Gümüş ise Koyunoğlu’nun mimari projelerine odaklanarak, Birinci Ulusal Mimarlık Akımı’yla kurduğu ilişkiyi ve bu akımın kalıplarına tam olarak uymayan özgün yaklaşımını tartışacak.
İki konuşmacı, Koyunoğlu’nun belgeleyici gözü ile mimari üretimi arasındaki gerilimi ve bu iki pratiğin birbirini nasıl beslediğini birlikte değerlendirecek. Böylece Tanman’ın mimarlık tarihi perspektifi ile Gümüş’ün mimari üretim odaklı yaklaşımı, Maceraperest Bir Mimarın Fotoğrafhanesi sergisinin farklı katmanlarını görünür kılacak.
M. Baha Tanman
1975’te DGSA Mimarlık Bölümü’nden mezun oldu. 1976’da asistan olarak girdiği İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk ve İslam Sanatı Kürsüsü’nde “İstanbul Tekkelerinin Mimari ve Süsleme Özellikleri” başlıklı teziyle 1990’da doktor payesini almış; 1991’de doçent, 1997’de profesör olmuştur. Kendi bölümünün yanı sıra Trakya, Yıldız Teknik, Kadir Has ve Tunus Mannouba üniversitelerinde eğitim faaliyetinde bulunmuş, ayrıca yurt içinde ve dışında birçok üniversitede konferans ve seminerler vermiştir. Ağırlıklı olarak Osmanlı dönemi mimarisine ilişkin birçok yayın yapmış, araştırma projelerinde yer almış, Üsküdar Mihrimah Sultan, Yıldız Hamidiye, Mahmud Paşa, Haseki, Teşvikiye, Hekimoğlu Ali Paşa, Kastamonu Nasrullah Kadı, Kadıköy Hasan Paşa ve Edirne Selimiye camileri, Haseki Bostan Hamamı gibi birçok eski eserin restorasyonunda bilim kurulu üyesi olarak görev almış, çeşitli sergi ve müze düzenlemelerinde danışmanlık yapmıştır. Halen Suna ve İnan Kıraç Vakfı İstanbul Araştırmaları Enstitüsü’nde bilim kurulu başkanlığını yürütmektedir.
Müjde Dila Gümüş
İstanbul Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü öğretim üyesi Dr. Müjde Dila Gümüş, doktora eğitimini 2018 yılında aynı bölümde tamamlamıştır. Doktora sonrası çalışmalarını 2019–2020 yılları arasında Harvard Üniversitesi Ağa Han İslam Mimarisi Programı’nda yürüten Gümüş’ün yayınları geç dönem Osmanlı mimarisine, bu dönem mimarlarının çalışma koşullarına ve eserlerinin yakın okumalarına odaklanır. İstanbul Art Nouveau’su kitabının (Albaraka Yayınları, 2023) editörüdür. İAE tarafından yayımlanan II. Meşrutiyet’in Saray Mimarı M. Vedad [Tek] Bey (2024) kitabının yazarıdır.