(SALT Galata)’da İşveren Sergisi Paralelinde SÖYLEŞİ ve TUR

Hırdavatçılar Çarşısı, Karaköy, Eylül 2017 Fotoğraf: Mustafa Hazneci

SALT Galata, mimar-işveren ilişkisini Ankara, Çanakkale, Denizli, İzmir ve İstanbul’da inşa edilmiş çeşitli yapılar temelinde inceleyen, Osmanlı İstanbul’unda Kadın Bani Yapıları Haritası’nı da içeren ve 26 Kasım’a kadar görülebilen İşveren Sergisi  kapsamında bir söyleşi ve tur programı düzenliyor.


Yahşibey’de 20 Yıllık Ortak Üretim
Söyleşi: Emre Senan ve Nevzat Sayın
20 Ekim Cuma, 19.00
SALT Galata, Oditoryum


Sanatçı, tasarımcı ve eğitmen Emre Senan’ın 1994’te kümesli bir ev aldığı Yahşibey, İzmir’in Dikili ilçesine bağlı, yaklaşık iki yüz nüfuslu, başlıca geçim kaynağının zeytincilik ve hayvancılık olduğu tipik bir Ege köyüdür. Senan, üç yıl sonra köyden iki katlı bir ev ile bir ağıl daha alır ama onarıma uygun olmayan bu yapıların yerine yeni bir konut yapmaya niyetlenir. Mimar arkadaşı Nevzat Sayın’dan destek ister; işverenin aklındaki tasarım, yerin imkân ve kısıtlarını göz önünde bulunduran mimar tarafından aynı niyet üzerine ama çizilerek istenmiş olandan tamamen farklı projelendirilir. Kümesli evden başlayarak yapım ve onarımlarda yakındaki Bademli Köyü’nden usta Yılmaz Aydemir’in de yer aldığı bu sürece dört ayrı konut daha eklenir. Senan’ın köyle başlattığı yoğun ilişki, Sayın’ın 2000’den beri sürdürmekte olduğu yaz okulu çalışmaları ve mimarlık öğrencilerinin stajlarını da içine alacak şekilde, 2006’dan itibaren tasarım disiplinlerinden öğrenciler ile profesyonel proje liderlerini yazın bir araya getiren Yahşibey Tasarım Çalışmaları’nın kuruluşuna vesile olur.

İşveren Sergisi paralelinde gerçekleştirilen bu söyleşide, Yahşibey Tasarım Çalışmaları’nda vurgulanan ortak üretimin 20 yıl boyunca aynı işveren, mimar ve ustanın birlikteliğinde nasıl hayata geçirildiği aktarılacak. Mimarın, işveren tarafından öngörülen kullanımların uygulanmasına aracılık etmesinin ve aralarında gelişen müzakere ortamının yapılara nasıl yansıdığı değerlendirilecek.

Konuşma dili Türkçe’dir.

Yahşibey Tasarım Çalışmaları, Dikili, İzmir, 2006 Cemal Emden’in izniyle

Gülnuş Sultan Çeşmeleri Turu
18 Kasım Cumartesi, 14.00-16.00


Beyoğlu, Karaköy’de yer alan üç çeşmeye yönelik tur, Gülnuş Emetullah Sultan’ın imar faaliyetleri üzerine doktora yapmış olan akademisyen Muzaffer Özgüleş rehberliğinde gerçekleştirilecek. Çeşmelerin mimari özelliklerinin inceleneceği turda, hayır hasenat amacıyla inşa ettirilmiş olan bu yapıların tarihinin yanı sıra, 17. yüzyılın sonundan itibaren Galata’daki dönüşüm değerlendirilecek.

Bugün Hırdavatçılar Çarşısı’nın olduğu konumda bulunan ve dört yüzyıl boyunca Katolik Latinlerin bölgedeki en önemli dinî yapılarından sayılan San Francesco Kilisesi 1698’de yerini bir camiye bırakır. Bu cami, Sultan IV. Mehmed’in başhasekisi, Sultan II. Mustafa ile Sultan III. Ahmed’in annesi Gülnuş Emetullah Sultan (ö. 1715) tarafından, hem Kutsal İttifak Devletleri’ne karşı alınan yenilgilere cevaben hem de semti Müslümanlar için de çekici bir hâle getirmek üzere yaptırılmıştır. Yapının çevresine 1697/98, 1699/1700 ve 1706 yıllarında üç ayrı çeşme inşa edilir. Bu çeşmeler kadar eşlik eden su yolları, I. Mahmut döneminde yaptırılan Taksim Su Yolları’ndan önce semtin artan su ihtiyacına yönelik ilk girişim niteliğindedir.

İşveren Sergisi paralelinde düzenlenen ve herkesin katılımına açık olan bu tur saat 14.00’te SALT Galata’da başlayacaktır. Program dili Türkçe’dir.


Muzaffer Özgüleş:
2014-2015’te University of Oxford’a bağlı Khalili Research Centre’da doktora sonrası araştırma projesini yürüttü. Bu sürecin bir çıktısı olan The Women Who Built the Ottoman World: Female Patronage and the Architectural Legacy of Gülnuş Sultan kitabı (Londra: I.B.Tauris) 2017’de yayımlandı. Çeşitli yayınevleri ve dergiler için mimarlık tarihi ve çocuk yazını alanında yazarlık, çevirmenlik ve editörlük yapmakta olan Özgüleş, hâlen Gaziantep Üniversitesi Mimarlık Fakültesi’nde öğretim üyesi olarak çalışıyor.