Ağa Han Mimarlık Ödülü, 2025 edisyonunu kazanan 7 projeyi açıkladı. 16. Ödül Döngüsü’nün (2023-2025) bağımsız Ana Jürisi’nin Haziran ayında açıklanan kısa listeye giren projelerin yerinde incelemelerini değerlendirerek belirlediği ödül sahipleri, mimarlığın çoğulculuk, toplumsal dayanıklılık, toplumsal dönüşüm, kültürel diyalog ve iklime duyarlı tasarım için bir katalizör görevi görme kapasitesini araştırıyor.
16. dönemin ödül töreni , 15 Eylül’de Kırgız Cumhuriyeti‘nin Bişkek kentindeki Toktogul Satylganov Kırgız Milli Filarmoni Orkestrası‘nda gerçekleştirilecek. Ödül, yalnızca mimarları değil, aynı zamanda projelerde önemli rol oynayan belediyeleri, inşaatçıları, müşterileri, usta zanaatkârları ve mühendisleri de ödüllendirecek.
Ağa Han Mimarlık Ödülü 2025 Kazananları
Bangladeş, Khudi Bari | Marina Tabassum Architects
Marina Tabassum Architects tarafından tasarlanan ve çeşitli bölgelerde yer alan Khudi Bari, iklimsel ve coğrafi değişikliklerden etkilenen yerinden edilmiş topluluklar için kullanıcıların koşullarına uyum sağlamak amacıyla kolayca sökülüp yeniden monte edilebilen, tekrarlanabilir bir çözüm sunuyor. Jüri, projenin sunduğu derin ekolojik yaklaşımı takdir ederek, bambunun küresel ölçekte bir yapı malzemesi olarak gelişimine katkı sağladığını vurguluyor.
Çin, Batı Wusutu Köyü Toplum Merkezi | Zhang Pengju
Zhang Pengju tarafından tasarlanan Batı Wusutu Köyü Toplum Merkezi, Hohhot, İç Moğolistan‘daki yerel Hui Müslümanlarının dini ihtiyaçlarını karşılarken, sakinler ve sanatçılar için sosyal ve kültürel alanlar sağlıyor. Geri kazanılmış tuğlalardan inşa edilen yapı, topluluk uyumunu destekleyen çok işlevli alanlardan oluşuyor. Jüri, projenin kırsal bir insan makrokozmosu içinde değerli, paylaşımcı ve kapsayıcı bir toplumsal mikrokozmos oluşturduğunu ifade ediyor.
Filistin, Wonder Cabinet | AAU Anastas
AAU Anastas‘ın tasarladığı Bethlehem‘de yer alan Wonder Cabinet, mimarlar tarafından kurulan çok amaçlı, kâr amacı gütmeyen bir sergi ve üretim alanı. Yerel zanaatkârların ve müteahhitlerin katkılarıyla inşa edilen üç katlı beton bina, zanaat, tasarım, inovasyon ve öğrenme için önemli bir merkez haline geliyor. Jüri, binanın ulusal kimliğin çağdaş yorumlarına dayalı bir “bağlantı mimarisi” için model sunduğunu ve kültürel üretimin bir direniş aracı olarak taşıdığı önemi vurguladığını belirtiyor.
İran, Majara Kompleksi ve Topluluk Yeniden Geliştirme Projesi | ZAV Architects / Mohamadreza Ghodousi
ZAV Architects / Mohamadreza Ghodousi tarafından Hormuz Adası‘nda inşa edilen Majara Kompleksi ve Topluluk Yeniden Geliştirme Projesi, Hormuz‘u ziyaret eden turistler için sürdürülebilir konaklama sağlayan renkli kubbeleriyle biliniyor. Yerli işçiler tarafından inşa edilen bu kompleks, sosyalleşmek, dua etmek veya kütüphaneyi kullanmak için gelen adalılara yeni olanaklar sunuyor. Jüri, projeyi alternatif bir turizm ekonomisini adım adım inşa etmeye katkı sunan çeşitli programların oluşturduğu canlı bir takımada olarak tanımlıyor.
İran, Jahad Metro Plaza | KA Architecture Studio
KA Architecture Studio tarafından sarlanan Tahran‘da yer alan Jahad Metro Plaza, mevcut düşük nitelikli yapıların yerine geçmek üzere inşa edilmiş. Yerel el yapımı tuğlalarla kaplı kemerli tonozlar, barındırdıkları alana ışık ve hava girmesini sağlamak için yükseklik bakımından çeşitlilik gösteriyor. Jüri, yerel el yapımı tuğlaların kullanımının İran’ın zengin mimari mirasıyla bağı güçlendirdiğini, malzemenin sıcak ve zarif dokusunun ise istasyona yeni bir kentsel anıt kimliği kazandırdığını ifade ediyor.
Mısır, Tarihi Esna’nın Canlandırılması | Takween Entegre Toplum Kalkınması
Takween Entegre Toplum Kalkınması tarafından yürütülen Tarihi Esna’nın Canlandırılması projesi, fiziksel müdahaleler, sosyoekonomik girişimler ve yenilikçi kentsel stratejiler yoluyla Yukarı Mısır‘daki kültürel turizm zorluklarına çözüm getirerek, Esna‘yı Khnum Tapınağı merkezli ihmal edilmiş bir alandan gelişen tarihi bir şehre dönüştürmeyi amaçlıyor. Jüri, projenin yaşam koşullarını iyileştirmeye yönelik güncel zorluklarla başa çıkmak için tarihi kentsel metabolizmayı nasıl yeniden canlandırdığına dikkat çekiyor.
Pakistan, Vision Pakistan | DB Studios / Mohammad Saifullah Siddiqui
DB Studios / Mohammad Saifullah Siddiqui tarafından İslamabad‘da inşa edilen Vision Pakistan, dezavantajlı gençlere destek olmayı amaçlayan, aynı isimli yardım kuruluşu tarafından işletilen bir terzilik eğitim merkezine ev sahipliği yapıyor. Yoğun bir alanda bulunan bu çok katlı tesis, Pakistan ve Arap el sanatlarından esinlenen gösterişli jaalis‘lerle (genellikle kaligrafi, geometri veya doğal desenler kullanılarak oluşturulmuş dekoratif bir desene sahip, delikli taş veya kafesli bir ekran) süslenirken şehrin 1960’lardan kalma mimarisini yansıtıyor. Jüri, binanın yalnızca yeni bir eğitim yaklaşımı sunmakla kalmayıp aynı zamanda bol ışık alan, mekânsal açıdan ilgi çekici ve ekonomik açıdan verimli olduğunu vurguluyor.
Ayrıntılı bilgi için: the.akdn