(Salt Galata)’da Yeni Sergi: “Türkiye’de Mimarlık Eğitimi: 18. Yüzyıldan Günümüze Kurumsallaşma Eşikleri”

Mimar ve akademisyen Uğur Tanyeli ile Arzu Erdem tarafından programlanan, araştırma görevlisi Esra Kahveci ile Salt’tan Orkun Dayıoğlu ve Eylül Şenses tarafından hazırlanan “Türkiye’de Mimarlık Eğitimi: 18. Yüzyıldan Günümüze Kurumsallaşma Eşikleri” sergisi, 6 Aralık 2023 – 31 Mart 2024 tarihlerinde Salt Galata’da ziyarete açılıyor.

“Türkiye’de Mimarlık Eğitimi: 18. Yüzyıldan Günümüze Kurumsallaşma Eşikleri”
Sergi

Tarih: 6 Aralık 2023 – 31 Mart 2024
Yer: Salt Galata, Beyoğlu / İstanbul

Türkiye’de mimarlık eğitimi tarihine ışık tutan “Türkiye’de Mimarlık Eğitimi: 18. Yüzyıldan Günümüze Kurumsallaşma Eşikleri” sergisi, tanıtım metninde şöyle açıklanıyor:

“Okullaşma öncesinde mimarlık, dünyanın her yerinde doğrudan mesleki pratik içinde, inşa faaliyeti yaparak öğreniliyordu. Düzenli teknik eğitim kurumlarının oluşmasıyla mimarlık eğitimi askerlik alanıyla doğrudan bağlantılı ve mühendislikle bütünleşik olarak başlar. ‘Mimarların okullu olması’nın tarihi bağlamında Türkiye, erkenci ülkelerden biri sayılır. İlk askerî mühendislik eğitim kurumu olan Hendese Odası’nın (Hendesehâne) 1775’te kuruluşundan günümüze kesintisiz bir tarihçeden söz edilebilir. İlk mühendislerin istihkâm ve kentsel savunma donatıları yapan asker-mimarlar olarak yetiştirildiği bu erken dönemde Harbiye, bir tür mimarlık okulu olarak işlev görür. Askerlik ve mühendislikle bütünleşik bu dönem 1882’de Sanâyi-i Nefîse Mekteb-i lîsi’nin kurulup özgülleşmiş mimarlık eğitiminin başlamasına dek sürer. Zaman içerisinde, her yerde olduğu gibi, Türkiye’de de askerlik-mühendislik-mimarlık çözülmesi yaşanır; hatta mimarlık eğitiminde yaşamsal önemi olmasına karşın tasarım sektöründen kopuş da başlar. Kuşkusuz tüm bunların buraya özgü olan ve olmayan tarafları vardır.

İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’nde Mimarlık Tarihi dersi öğrenci çalışmaları, 1930’lar Salt Araştırma, Ali Saim Ülgen Arşivi

Mustafa Şemsettin Şeniz’in Sanayi-i Nefise Mektebi’ndeki öğrencilik projesi, 1910’lar Salt Araştırma, Mustafa Şemsettin Şeniz Arşivi

İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’nde Mimarlık Tarihi dersi öğrenci çalışmaları, 1930’lar Salt Araştırma, Ali Saim Ülgen Arşivi

Askerlik ve mühendislik ile bütünleşik tek bir okulla başlayan mimarlık eğitimi günümüzde, metropolden küçük kentlere, hatta kasabalara uzanan bir mimarlık okulu modeliyle yüzü aşkın okula yayılmıştır. Türkiye’de Mimarlık Eğitimi: 18. Yüzyıldan Günümüze Kurumsallaşma Eşikleri, bu akademik manzaranın özellikle gündelik yaşam içindeki seyrini kurumlar, aktörler ve öğretim programları çerçevesinde değerlendiriyor. Sergi, düzenli teknik eğitim kurumlarının tesisini, okulların fiziksel çevresini, öğretim üyesi ve öğrenci yaşamını, çalışma koşullarını, yaşanan çalkantı ve huzursuzlukları ele alırken ülkenin mimari üretimine yapılan katkıları, açılım imkânlarını ve tıkanıklıkları da tartışmaya açmayı amaçlıyor.”

6 Aralık 2023–31 Mart 2024 tarihlerinde Salt Galata’da ücretsiz görülebilecek “Türkiye’de Mimarlık Eğitimi: 18. Yüzyıldan Günümüze Kurumsallaşma Eşikleri”* eşlik eden kamu programları saltonline.org ve Salt’ın sosyal medya kanallarında duyurulacak.

*”Türkiye’de Mimarlık Eğitimi: 18. Yüzyıldan Günümüze Kurumsallaşma Eşikleri” sergisi Jotun ve Kalebodur’un destekleri, Eureko Sigorta’nın katkılarıyla gerçekleşiyor. Diler Holding, Salt’ın sene boyunca yürüttüğü çalışmalara kurumsal destek sağlıyor.